به نقل از انجمن دیجیتال مارکتینگ، بسیاری از کاربران تصور میکنند فعالکردن حالت ناشناس مرورگر یا Incognito Mode باعث میشود فعالیتهای آنلاین آنها کاملاً مخفی بماند؛ اما واقعیت این است که این قابلیت بیشتر برای جلوگیری از ذخیرهشدن برخی اطلاعات روی همان دستگاه طراحی شده و بهمعنای ناشناسشدن کامل در اینترنت نیست. اگر از حالت ناشناس برای جستوجو، ورود به حسابهای کاربری یا بازدید از سایتها استفاده میکنید، باید بدانید چه اطلاعاتی پنهان میشود و چه دادههایی همچنان میتواند در اختیار وبسایتها، ارائهدهندگان اینترنت یا شبکه سازمانی قرار بگیرد.
تصور کنید وارد یک فروشگاه بزرگ میشوید و برای اینکه ردپای خود را روی محیط فروشگاه باقی نگذارید، عینک آفتابی و کلاه بر سر میگذارید. ممکن است برخی افراد حاضر در فروشگاه کمتر بتوانند شما را تشخیص دهند، اما دوربینهای امنیتی همچنان میتوانند رفتوآمد شما را ثبت کنند. حالت ناشناس مرورگر نیز تقریباً چنین نقشی دارد. این حالت بخشی از آثار مرور شما را روی دستگاه حذف یا ذخیره نمیکند، اما هویت شما را در کل اینترنت پنهان نمیسازد.
حالت ناشناس مرورگر دقیقاً چیست؟
حالت ناشناس قابلیتی است که تقریباً در همه مرورگرهای محبوب امروزی وجود دارد. گوگل کروم آن را با نام Incognito Mode، فایرفاکس با عنوان Private Browsing و مرورگرهای دیگر نیز با نامهای مشابه ارائه میکنند. هدف اصلی این قابلیت، ایجاد یک جلسه مرور خصوصیتر روی همان دستگاه است.
وقتی یک پنجره ناشناس باز میکنید، مرورگر معمولاً تاریخچه صفحات مشاهدهشده، برخی کوکیها و دادههای موقتی مربوط به جلسه را پس از بستهشدن پنجره نگه نمیدارد. این موضوع بهخصوص زمانی کاربردی است که از یک رایانه مشترک استفاده میکنید و نمیخواهید کاربر بعدی بتواند بهسادگی فهرست سایتهایی را که مشاهده کردهاید ببیند.
بااینحال، این قابلیت نباید با «ناشناسبودن در اینترنت» اشتباه گرفته شود. حالت ناشناس بیشتر حریم خصوصی شما را در سطح دستگاه مدیریت میکند، نه اینکه تمام ارتباطات اینترنتی شما را از دید دیگران پنهان کند.
حالت ناشناس چه چیزهایی را از روی دستگاه مخفی میکند؟
یکی از مهمترین مزایای Incognito Mode این است که پس از پایان جلسه، اطلاعات مرور شما مانند حالت عادی در تاریخچه مرورگر باقی نمیماند. این ویژگی میتواند برای کاربرانی که با رایانه خانوادگی، سیستم محل کار یا دستگاهی موقت کار میکنند، مفید باشد.
تاریخچه مرور حذف میشود
در حالت معمول، مرورگر آدرس سایتهایی را که بازدید کردهاید در تاریخچه ذخیره میکند. در حالت ناشناس، صفحات مشاهدهشده در تاریخچه معمول مرورگر ثبت نمیشوند. بنابراین شخص دیگری که بعداً همان دستگاه را در اختیار دارد، نمیتواند صرفاً با بازکردن History مرورگر متوجه شود چه سایتهایی را مشاهده کردهاید.
کوکیها و دادههای جلسه دائمی نیستند
کوکیها فایلها و دادههای کوچکی هستند که وبسایتها برای حفظ وضعیت ورود، تنظیمات و برخی اطلاعات مربوط به کاربر روی مرورگر ذخیره میکنند. در حالت ناشناس، این دادهها معمولاً محدود به همان جلسه هستند و با بستهشدن تمام پنجرههای ناشناس حذف میشوند.
این ویژگی باعث میشود مثلاً بتوانید وارد یک حساب کاربری موقت شوید بدون اینکه اطلاعات ورود و برخی دادههای جلسه به شکل معمول در مرورگر اصلی ذخیره شود. البته این به معنی ناشناسشدن حساب کاربری شما برای خود وبسایت نیست.
فرمها و برخی اطلاعات موقتی نیز حفظ نمیشوند
بخشی از اطلاعاتی که هنگام استفاده معمول از مرورگر وارد میکنید ممکن است در حالت ناشناس مانند حالت عادی ذخیره نشود. بااینحال، رفتار دقیق مرورگرها و وبسایتها متفاوت است و نباید تصور کرد تمام دادههای واردشده به شکل مطلق از هر سیستمی حذف میشوند.
چه کسانی همچنان میتوانند فعالیت شما را ببینند؟
این بخش مهمترین نکته درباره حالت ناشناس مرورگر است. اگر فکر میکنید با فعالکردن Incognito دیگر هیچ شخص یا سازمانی قادر به مشاهده فعالیت اینترنتی شما نیست، این تصور درست نیست.
وبسایتی که به آن متصل میشوید همچنان میتواند ارتباط شما را دریافت کند. اگر وارد حساب کاربری خود شوید، سایت نیز میداند چه حسابی در حال استفاده از خدمات آن است. حالت ناشناس این واقعیت را تغییر نمیدهد.
ارائهدهنده خدمات اینترنت یا همان ISP نیز میتواند اطلاعات مربوط به ارتباطات شبکه را در سطحی که توسط زیرساخت و قوانین مربوطه امکانپذیر است، مشاهده یا ثبت کند. بنابراین Incognito جایگزین ابزارهایی مانند VPN یا سایر راهکارهای تخصصی حفظ حریم خصوصی شبکه نیست.
همچنین اگر از اینترنت محل کار، دانشگاه، مدرسه یا یک سازمان استفاده میکنید، مدیران شبکه ممکن است بتوانند بخشی از ترافیک یا فعالیتهای شبکه را مطابق زیرساخت و سیاستهای آن مجموعه مشاهده کنند. فعالکردن حالت ناشناس چنین نظارتی را بهطور خودکار غیرفعال نمیکند.
آیا سایتها در حالت ناشناس نمیتوانند شما را شناسایی کنند؟
خیر. حالت ناشناس مانع شناسایی کامل کاربر توسط وبسایتها نمیشود. سایتها میتوانند اطلاعاتی مانند آدرس IP، مشخصات فنی مرورگر و دستگاه و اطلاعاتی را که خود کاربر در اختیار آنها قرار میدهد دریافت کنند.
مهمتر از آن، اگر در یک سایت با حساب کاربری خود وارد شوید، ناشناسبودن مرورگر مانع از شناسایی حساب شما توسط همان سرویس نمیشود. برای مثال اگر در حالت ناشناس وارد حساب کاربری یک شبکه اجتماعی شوید، آن شبکه اجتماعی همچنان میتواند فعالیتهای مربوط به همان حساب را مشاهده کند.
حالت ناشناس در برابر VPN؛ تفاوت این دو چیست؟
یکی از اشتباهات رایج، تصور اینکه Incognito و VPN یک کار انجام میدهند است. این دو فناوری اهداف متفاوتی دارند.
حالت ناشناس عمدتاً برای جلوگیری از باقیماندن اطلاعات مرور در همان دستگاه طراحی شده است. در مقابل، VPN میتواند مسیر ارتباط اینترنتی شما را از طریق یک سرور واسط عبور دهد و در شرایط مناسب، آدرس IP قابل مشاهده برای مقصد را با آدرس سرور VPN جایگزین کند.
بااینحال، VPN نیز به معنی ناشناسبودن مطلق نیست. سرویس VPN خود یک واسطه در مسیر ارتباطی شماست و میزان حریم خصوصی آن به نحوه فعالیت، سیاستهای نگهداری داده و زیرساخت سرویسدهنده بستگی دارد. بنابراین نباید هیچیک از این ابزارها را راهکاری جادویی برای حذف تمام ردپاهای آنلاین دانست.
چه زمانی استفاده از حالت ناشناس مفید است؟
Incognito در بسیاری از موقعیتهای روزمره کاربرد دارد. برای مثال اگر از رایانهای مشترک استفاده میکنید، میتوانید برای ورود موقت به یک حساب از پنجره ناشناس استفاده کنید. همچنین اگر میخواهید جستوجویی انجام دهید که نمیخواهید در تاریخچه مرورگر ثبت شود، حالت ناشناس میتواند گزینه مناسبی باشد.
این قابلیت هنگام استفاده از حسابهای متعدد یک سرویس نیز مفید است. میتوانید یک حساب را در پنجره عادی و حساب دیگری را در پنجره ناشناس باز کنید تا نشستهای کاربری از یکدیگر جدا باشند.
همچنین توسعهدهندگان وب و کارشناسان سئو گاهی از پنجرههای ناشناس برای بررسی رفتار سایت در یک نشست تمیزتر استفاده میکنند. البته نتایج جستوجو همچنان میتواند تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار بگیرد و حالت ناشناس به معنی حذف همه سیگنالهای شخصیسازی یا شبکهای نیست.
آیا حالت ناشناس شما را در برابر بدافزار و هک محافظت میکند؟
خیر. Incognito یک ابزار امنیتی جامع نیست. این حالت از شما در برابر بدافزارها، حملات فیشینگ، وبسایتهای مخرب یا سرقت اطلاعات محافظت کامل نمیکند.
اگر کاربر در حالت ناشناس یک فایل آلوده دانلود کند، روی یک لینک فیشینگ کلیک کند یا اطلاعات حساب خود را در یک سایت جعلی وارد کند، صرفاً ناشناسبودن مرورگر مانع وقوع مشکل امنیتی نمیشود.
به همین دلیل، رعایت اصول امنیت دیجیتال همچنان ضروری است؛ از جمله استفاده از رمزهای عبور قدرتمند و منحصربهفرد، فعالکردن احراز هویت دومرحلهای، بهروزرسانی مرورگر و سیستمعامل و بررسی دقیق آدرس سایتها پیش از واردکردن اطلاعات حساس.
یک تصور اشتباه درباره Incognito
یکی از رایجترین سوءبرداشتها این است که حالت ناشناس یعنی «هیچکس نمیتواند بفهمد من چه کاری انجام دادهام». در واقع، معنای دقیقتر آن این است که مرورگر تلاش میکند برخی اطلاعات مربوط به جلسه مرور را روی دستگاه شما ذخیره نکند.
این تفاوت کوچک در ظاهر، از نظر حفظ حریم خصوصی بسیار مهم است. اگر هدف شما جلوگیری از مشاهده تاریخچه توسط کاربر بعدی دستگاه باشد، Incognito ابزار مناسبی است. اما اگر هدف شما مخفیکردن ترافیک اینترنت از ارائهدهنده اینترنت، مدیر شبکه یا سرویس مقصد باشد، باید از راهکارهای دیگری استفاده کنید و محدودیتهای هرکدام را نیز بشناسید.
برای حفظ حریم خصوصی آنلاین چه کارهایی انجام دهیم؟
بهترین رویکرد، استفاده ترکیبی و آگاهانه از ابزارهای حریم خصوصی است. ابتدا باید بدانید از چه کسی میخواهید اطلاعات خود را پنهان کنید. اگر مشکل فقط ذخیرهشدن تاریخچه روی رایانه است، حالت ناشناس کافی است. اگر نگرانی شما درباره امنیت اتصال شبکه است، باید سراغ راهکارهای تخصصیتر بروید.
همچنین بهتر است هنگام استفاده از سرویسهای آنلاین، اطلاعات شخصی غیرضروری را در اختیار سایتها قرار ندهید، مجوزهای مرورگر و برنامهها را بررسی کنید و در شبکههای عمومی Wi-Fi با احتیاط بیشتری فعالیت کنید.
در نهایت، باید به خاطر داشت که حریم خصوصی یک وضعیت صفر و یک نیست. هر ابزار تنها بخشی از زنجیره حفاظت را پوشش میدهد و مهمترین عامل، آگاهی کاربر از نحوه کار فناوری است.
جمعبندی؛ حالت ناشناس دقیقاً از چه کسی پنهانتان میکند؟
حالت ناشناس مرورگر بیشتر از همه شما را از کاربر دیگری که بعداً از همان دستگاه استفاده میکند پنهان میکند. این حالت تاریخچه مرور، برخی کوکیها و دادههای موقتی جلسه را به شکل معمول ذخیره نمیکند؛ اما شما را از وبسایتها، حسابهای کاربری، ارائهدهنده اینترنت یا مدیر شبکه بهطور کامل مخفی نمیکند.
بنابراین اگر قصد دارید ردپای مرور خود را روی یک دستگاه مشترک کاهش دهید، Incognito گزینه مفیدی است. اما اگر هدف شما حفظ حریم خصوصی در برابر سرویسهای آنلاین یا پنهانکردن ترافیک اینترنت باشد، باید تفاوت میان مرور خصوصی، رمزنگاری، VPN و سایر فناوریهای امنیتی را بشناسید.
آگاهی از همین تفاوتها کمک میکند هنگام استفاده از اینترنت، انتظارات واقعبینانهای از ابزارهای حریم خصوصی داشته باشید و تصور نکنید یک گزینه ساده در مرورگر میتواند تمام ردپاهای دیجیتال شما را پاک کند.
برای مطالعه مطالب آموزشی و خبری بیشتر درباره فناوری، امنیت دیجیتال، بازاریابی آنلاین و دنیای اینترنت، به انجمن دیجیتال مارکتینگ مراجعه کنید.
