به نقل از دیجیتال مارکتینگ ایران، سپتامبر ۲۰۲۶ برای فعالان سئو و وبمسترها ماهی پرخبر بود؛ از انتشار و ادامه اجرای آپدیت اسپم سپتامبر گوگل گرفته تا گسترش گزارش‌های عملکرد هوش مصنوعی در Search Console، تغییرات متعدد در AI Mode و AI Overviews، آزمایش قابلیت‌های تازه در Google Discover و الزام ورود کاربران به حساب گوگل برای مشاهده کامل نظرات در Google Maps.
گزارش وبمستر گوگل اکتبر ۲۰۲۶ تصویری کلی از مهمترین اتفاقات ماه گذشته در اکوسیستم جست‌وجوی گوگل ارائه میدهد. در این دوره، هم تغییرات الگوریتمی و سئویی مورد توجه قرار گرفتند و هم گوگل به‌طور محسوسی مسیر ادغام هوش مصنوعی با جست‌وجو را ادامه داد.
در میان تمام رویدادهای این ماه، آپدیت اسپم سپتامبر ۲۰۲۶ یکی از مهمترین موضوعات بود. این به‌روزرسانی از اواخر سپتامبر آغاز شد و در زمان انتشار گزارش همچنان در حال اجرا بود. هم‌زمان، نوسانات رتبه‌بندی، تغییرات مربوط به AI Mode، گزارش‌های جدید Search Console و تحولات Google Maps بخش مهم دیگری از اخبار ماه را تشکیل دادند.
آپدیت اسپم سپتامبر ۲۰۲۶ مهمترین رویداد سئویی ماه بود
گوگل در سپتامبر ۲۰۲۶ اجرای یک Spam Update جدید را آغاز کرد. این به‌روزرسانی با هدف مقابله با رفتارهای اسپمی در نتایج جست‌وجو انجام می‌شود و دامنه آن به بازار یا زبان خاصی محدود نیست.
هم‌زمان با اجرای این آپدیت، ابزارهای پایش نوسان رتبه‌بندی نیز افزایش تغییرات قابل‌توجهی را در نتایج Google Search نشان دادند. در طول ماه چند موج نوسان دیگر نیز گزارش شد که برخی از آن‌ها از سوی گوگل به‌عنوان آپدیت رسمی تأیید نشدند.
برای وبمسترها، نکته مهم این است که هر افت یا رشد ناگهانی ترافیک را نباید الزاماً به یک آپدیت رسمی نسبت داد. تغییرات الگوریتمی آزمایشی، تغییر رفتار کاربران، نوسانات معمول رتبه‌بندی و تغییرات مربوط به قابلیت‌های هوش مصنوعی نیز می‌توانند روی عملکرد سایت‌ها اثر بگذارند.
هوش مصنوعی بیش از گذشته وارد هسته Google Search شد
بخش قابل‌توجهی از اخبار سپتامبر به توسعه قابلیت‌های هوش مصنوعی در جست‌وجوی گوگل اختصاص داشت. گوگل استفاده از مدل‌های Gemini را در AI Mode گسترش داد و قابلیت‌های جدیدی را برای تعامل کاربران با نتایج مبتنی بر هوش مصنوعی آزمایش یا عرضه کرد.
Gemini 3.8 Flash در AI Mode
گوگل استفاده از Gemini 3.8 Flash را در AI Mode آغاز کرد. با این حال، در مرحله اولیه برخی کاربران متوجه شدند پاسخ‌های این مدل در AI Mode با مشکل کمبود لینک و ارجاع به منابع مواجه است. گوگل بعداً این مشکل را برطرف کرد و لینک‌ها و استنادها دوباره در تجربه جست‌وجو قرار گرفتند.
این اتفاق اهمیت لینک و ارجاع به منابع را در جست‌وجوی هوش مصنوعی نشان میدهد؛ زیرا AI Mode فقط یک پاسخ متنی ساده نیست و نحوه معرفی منابع می‌تواند روی دیده‌شدن وب‌سایت‌ها در تجربه جدید جست‌وجو تأثیر بگذارد.
ورود Gemini 3.8 Live به Google Search
گوگل همچنین Gemini 3.8 Live را وارد تجربه جست‌وجوی زنده خود کرد. این تغییر بخشی از تلاش گوگل برای تبدیل Search از یک ابزار صرفاً متنی به محیطی تعاملی‌تر است که در آن کاربر بتواند با پاسخ و سیستم جست‌وجو ارتباط پویاتری داشته باشد.
در کنار مدل‌های جدید، رابط کاربری AI Overviews و AI Mode نیز در طول ماه چندین بار تغییر کرد. این تغییرات نشان میدهد تجربه جست‌وجوی مبتنی بر هوش مصنوعی هنوز در مرحله توسعه سریع قرار دارد.
Google Discover قابلیت «Dive Deeper» را آزمایش می‌کند
یکی از آزمایش‌های بحث‌برانگیز گوگل در سپتامبر، قابلیت Dive Deeper در Google Discover بود. این قابلیت با استفاده از هوش مصنوعی می‌تواند خلاصه‌ای از یک موضوع را در اختیار کاربر قرار دهد و سپس لینک‌ها و منابع مرتبط را در اختیار او بگذارد.
از نگاه کاربران، چنین قابلیتی می‌تواند پیدا کردن اطلاعات بیشتر درباره یک موضوع را ساده‌تر کند؛ اما برای ناشران وب نگرانی دیگری ایجاد می‌شود. هرچه خلاصه و پاسخ موردنیاز کاربر مستقیماً در محیط Google ارائه شود، احتمال اینکه کاربر برای دریافت اطلاعات اولیه وارد سایت ناشر شود، می‌تواند تغییر کند.
به همین دلیل، توسعه قابلیت‌هایی مانند Dive Deeper یکی از نشانه‌های مهم تغییر مدل توزیع ترافیک در اکوسیستم جست‌وجوی گوگل محسوب می‌شود.
گوگل در حال آزمایش پرداخت به ناشران برای محتوای استفاده‌شده در AI است
یکی دیگر از خبرهای مهم ماه، گزارش‌هایی درباره طرح آزمایشی گوگل برای پرداخت به ناشران وب بود. طبق گزارش‌های منتشرشده، گوگل در قالب قابلیتی با عنوان AI Contribution در حال آزمایش مدلی است که به برخی ناشران بابت مشارکت محتوای آن‌ها در محصولات هوش مصنوعی مانند AI Overviews، AI Mode و Gemini پرداخت می‌کند.
گزارش‌ها از حضور حدود ۱۰۰ ناشر در این برنامه حکایت داشتند. با این حال، مبالغ پرداختی در برخی نمونه‌های گزارش‌شده نسبتاً محدود بوده و میزان پرداخت نیز میان ناشران مختلف تفاوت داشته است.
این برنامه از آن جهت اهمیت دارد که رابطه میان موتور جست‌وجو، هوش مصنوعی و ناشران را وارد مرحله تازه‌ای می‌کند. گوگل از محتوای وب برای تولید پاسخ‌های هوش مصنوعی استفاده می‌کند، در حالی که ناشران همچنان به ترافیک و درآمد حاصل از بازدید کاربران وابسته‌اند.
Search Console گزارش‌های هوش مصنوعی را در سطح جهانی گسترش داد
گوگل در سپتامبر قابلیت‌های مربوط به AI Performance Report در Google Search Console را به‌صورت گسترده‌تری در دسترس قرار داد. این گزارش به صاحبان سایت کمک می‌کند عملکرد محتوای خود را در تجربه‌های جست‌وجوی مبتنی بر هوش مصنوعی بهتر بررسی کنند.
در کنار گزارش عملکرد، کنترل‌های جدیدی نیز در اختیار وبمسترها قرار گرفت. همچنین یک فیلتر جدید برای جست‌وجوی چندوجهی (Multimodal Search) به گزارش عملکرد Search Console اضافه شد تا بررسی برخی انواع تعاملات تصویری با جست‌وجو ساده‌تر شود.
گوگل در همین دوره تأکید کرد که نحوه گزارش موقعیت صفحات در تجربه‌های جدید جست‌وجو با مدل سنتی رتبه‌های ۱ تا ۱۰ یکسان نیست. به همین دلیل، تفسیر شاخص Position در محیط‌های جدید AI Search می‌تواند دشوارتر از گذشته باشد.
مدل قدیمی رتبه ۱ تا ۱۰ دیگر تصویر کاملی از جست‌وجو نیست
یکی از نکات مهم مطرح‌شده توسط گوگل این بود که مفهوم موقعیت در گزارش‌های Search Console به‌سادگی گذشته قابل نگاشت به تجربه جدید جست‌وجو نیست. با حضور AI Overviews، AI Mode، بلوک‌های مختلف نتایج و فرمت‌های متنوع، یک URL می‌تواند در چند جایگاه یا سطح مختلف در تجربه کاربر ظاهر شود.
به همین دلیل، صاحبان سایت بهتر است عملکرد خود را تنها با یک عدد Position ارزیابی نکنند و در کنار آن به کلیک، Impression، نوع جست‌وجو، صفحه فرود، هدف کاربر و حضور برند در پاسخ‌های هوش مصنوعی نیز توجه داشته باشند.
یک مشکل ایندکس نیز در سپتامبر تأیید شد
گوگل در سپتامبر یک مشکل مربوط به گزارش‌دهی ایندکس را تأیید کرد که برای مدت کوتاهی باعث نمایش نادرست داده‌ها شد. چنین مشکلاتی اهمیت تشخیص تفاوت میان افت واقعی عملکرد سایت و اختلال در ابزارهای گزارش‌دهی را نشان میدهد.
به همین دلیل، هنگام مشاهده افت ناگهانی Impression یا Click در Search Console، بررسی وضعیت سرویس‌های گوگل و مقایسه داده‌ها با Analytics و لاگ‌های سرور می‌تواند از تصمیم‌گیری اشتباه جلوگیری کند.
CrUX حالا داده‌های مربوط به تبلیغات را هم بررسی می‌کند
گوگل در گزارش Chrome User Experience Report یا CrUX نیز تغییراتی ایجاد کرد و معیارهای مرتبط با تبلیغات را به این مجموعه داده اضافه کرد. این داده‌ها می‌توانند تصویر دقیق‌تری از تجربه کاربران هنگام مشاهده تبلیغات در صفحات وب ارائه دهند.
در همین زمینه، مستندات Page Experience نیز به معیارهای جدید CrUX اشاره کردند. با این حال، گوگل تأکید کرده که وجود این داده‌ها لزوماً به معنی آن نیست که معیارهای مربوط به تبلیغات در حال حاضر مستقیماً یک عامل رتبه‌بندی هستند.
این تمایز برای صاحبان سایت اهمیت دارد؛ زیرا وجود یک معیار در مجموعه داده‌های Google به‌تنهایی به معنای استفاده مستقیم از آن برای رتبه‌بندی صفحات نیست.
هشدار گوگل درباره Programmatic SEO
یکی دیگر از موضوعات قابل‌توجه ماه، اظهارنظر گوگل درباره Programmatic SEO یا سئوی برنامه‌ریزی‌شده بود. تولید تعداد زیادی صفحه با استفاده از الگوهای خودکار، اگر بدون ارزش واقعی برای کاربر انجام شود، می‌تواند به کاهش اعتماد سیستم‌های گوگل نسبت به یک سایت منجر شود.
Programmatic SEO به‌خودی‌خود الزاماً مشکل‌ساز نیست. مشکل زمانی ایجاد می‌شود که حجم بالایی از صفحات کم‌ارزش، تکراری یا فاقد اطلاعات منحصربه‌فرد صرفاً با هدف جذب ترافیک جست‌وجو تولید شوند.
در نتیجه، سایت‌هایی که از تولید خودکار صفحات استفاده می‌کنند باید بیش از تعداد صفحات، روی کیفیت، هدف جست‌وجو، ارزش اطلاعاتی و تجربه واقعی کاربر تمرکز داشته باشند.
تغییرات Google Search در نتایج محلی و تجاری
گوگل در رابط کاربری Search نیز آزمایش‌ها و تغییرات متعددی انجام داد. یکی از آن‌ها مربوط به واحدهای جدید برای جست‌وجوهای تجاری و محلی بود که در آن اطلاعات تأمین‌کنندگان و تجمیع‌کننده‌ها نمایش داده می‌شود.
گوگل همچنین از پشتیبانی از پرس‌وجوهای مربوط به کسب‌وکارهای محلی در واحدهای Aggregator و Supplier خبر داد. این تغییرات نشان می‌دهند که Google Search در حال ترکیب نتایج سنتی، اطلاعات تجاری، داده‌های محلی و پاسخ‌های هوش مصنوعی در یک تجربه واحد است.
در حوزه محصولات نیز نمایش رایگان برخی لیست‌های محصول در منطقه اقتصادی اروپا تغییراتی داشت. تفاوت‌های منطقه‌ای در تجربه Google Search همچنان یکی از موضوعاتی است که سئوکاران بین‌المللی باید هنگام تحلیل نتایج در نظر بگیرند.
Google Maps برای مشاهده کامل نظرات به ورود به حساب نیاز دارد
یکی از تغییرات مهم برای کسب‌وکارهای محلی، الزام جدید Google Maps برای ورود به حساب کاربری جهت دسترسی کامل به نظرات بود. کاربران بدون ورود ممکن است نتوانند تمام قابلیت‌های مربوط به Reviews را مانند گذشته مشاهده یا مرتب‌سازی کنند.
این تغییر برای سئوی محلی اهمیت دارد، زیرا نظرات کاربران بخش مهمی از تجربه Google Maps و Google Business Profile را تشکیل می‌دهند. در کنار مشاهده نظرات، قابلیت‌هایی مانند ثبت Review و برخی امکانات شخصی‌سازی‌شده نیز به حساب کاربری گوگل وابسته هستند.
تغییرات متعدد در Google Business Profile
Google Business Profile نیز در سپتامبر شاهد مجموعه‌ای از تغییرات بود. از جمله، گوگل درباره ویرایش‌های پیشنهادی کاربران، تأیید تصاویر کسب‌وکار، افزایش نظرات اسپم و حتی تغییرات خودکار ساعت کاری آزمایش‌هایی انجام داد.
در یکی از تغییرات مهم، صاحبان پروفایل مدت مشخصی برای رد کردن ویرایش‌های پیشنهادی کاربران در اختیار دارند. چنین قابلیت‌هایی می‌تواند به کسب‌وکارها کمک کند کنترل بیشتری بر اطلاعات عمومی خود داشته باشند، هرچند بررسی منظم پروفایل همچنان اهمیت زیادی دارد.
گوگل در بخش تبلیغات و پرونده‌های ضدانحصار نیز خبرساز بود
در بخش دیگری از اخبار ماه، پرونده مربوط به کسب‌وکار تبلیغاتی گوگل در آمریکا ادامه یافت. قاضی در این پرونده با تجزیه کسب‌وکار Ad Tech گوگل موافقت نکرد و به‌جای آن، مجموعه‌ای از تغییرات رفتاری و نظارتی مورد توجه قرار گرفت.
در اروپا نیز گوگل نسبت به الزام مربوط به اشتراک‌گذاری داده‌های تاریخچه جست‌وجو با رقبا اعتراض کرد. این پرونده‌ها نشان می‌دهند که تغییرات ساختاری در بازار جست‌وجو و تبلیغات تنها به الگوریتم و فناوری محدود نیست و مقررات رقابتی نیز می‌تواند روی آینده محصولات Google اثر بگذارد.
گوگل ۲۸ ساله شد
در کنار اخبار فنی و تجاری، گوگل در سپتامبر ۲۰۲۶ بیست‌وهشتمین سال فعالیت خود را جشن گرفت. این شرکت برای مناسبت مذکور یک Doodle ویژه منتشر کرد که کاربران را به یک تجربه تعاملی مرتبط با Google AI Mode هدایت می‌کرد.
قرار گرفتن این تجربه در کنار توسعه گسترده AI Mode نشان میدهد هوش مصنوعی اکنون به یکی از محورهای اصلی محصولات جست‌وجوی گوگل تبدیل شده است؛ مسیری که می‌تواند نحوه کشف اطلاعات، بازدید از وب‌سایت‌ها و تعامل کاربران با Search را در سال‌های آینده تغییر دهد.
جمع‌بندی؛ سپتامبر ماه مهمی برای سئو و جست‌وجوی هوش مصنوعی بود
مجموع اتفاقات سپتامبر ۲۰۲۶ نشان میدهد Google Search در چند جبهه به‌صورت هم‌زمان در حال تغییر است. از یک طرف، آپدیت اسپم و تغییرات الگوریتمی همچنان روی عملکرد سایت‌ها اثر می‌گذارند و از طرف دیگر، AI Overviews و AI Mode در حال تبدیل شدن به بخش جدایی‌ناپذیر تجربه جست‌وجو هستند.
برای سئوکاران، تنها دنبال کردن رتبه‌های سنتی دیگر تصویر کاملی از عملکرد یک سایت ارائه نمی‌کند. حضور برند در پاسخ‌های هوش مصنوعی، لینک‌ها و استنادهای AI، ترافیک حاصل از تجربه‌های جدید جست‌وجو، کیفیت محتوای تولیدشده و حتی وضعیت حضور کسب‌وکار در Google Maps اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند.
در ماه گذشته همچنین مشخص شد که Search Console به سمت ارائه داده‌های اختصاصی‌تر برای جست‌وجوی هوش مصنوعی حرکت می‌کند. در نتیجه، تحلیل عملکرد سایت در آینده احتمالاً بیش از گذشته به ترکیبی از داده‌های Search Console، Analytics، داده‌های برند و سنجش حضور در پاسخ‌های AI وابسته خواهد بود.
برای مطالعه جدیدترین اخبار و تحلیل‌های سئو، Google Search، هوش مصنوعی و بازاریابی دیجیتال به دیجیتال مارکتینگ ایران مراجعه کنید.
“`
