به نقل از دیجیتال مارکتینگ ایران، شرکت کلادفلر (Cloudflare) در حال شکل‌دادن به مدلی تازه برای اقتصاد وب است؛ مدلی که در آن ایجنت‌های هوش مصنوعی به‌جای کاربران انسانی صفحات وب را بررسی می‌کنند، اطلاعات جمع‌آوری می‌کنند و حتی ممکن است برای دسترسی به محتوا هزینه بپردازند. متیو پرینس، هم‌بنیان‌گذار و مدیرعامل کلادفلر، در تماس گزارش مالی سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ اعلام کرد که محصولات مرتبط با این رویکرد برای نخستین بار درآمدزایی کرده‌اند. او همچنین فاش کرد که OpenAI برای دریافت سیگنال‌هایی درباره تغییر صفحات وب به کلادفلر پول میدهد؛ سیگنال‌هایی که به خزنده این شرکت کمک می‌کنند فقط زمانی به یک صفحه مراجعه کند که محتوای آن تغییر کرده باشد.
پرینس این تحول را بخشی از مرحله چهارم فعالیت‌های کلادفلر، موسوم به Act 4، می‌داند؛ مجموعه‌ای از محصولات که قرار است زیرساخت یک مدل تجاری تازه برای اینترنت را فراهم کنند. او همچنین تلاش برای جذب بازدید از ایجنت‌های هوش مصنوعی را به نوعی نسخه جدید سئو تشبیه کرده است. این تغییر می‌تواند برای ناشران، فروشگاه‌های اینترنتی و کسب‌وکارهایی که به ترافیک وب وابسته‌اند اهمیت زیادی داشته باشد؛ زیرا در آینده، بهینه‌سازی سایت فقط به دیده‌شدن در نتایج جست‌وجوی کاربران محدود نخواهد بود و نحوه تعامل سامانه‌های هوشمند با صفحات نیز اهمیت پیدا می‌کند.
Act 4 کلادفلر چیست و چرا اهمیت دارد؟
کلادفلر در گزارش مالی سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ اعلام کرد که درآمد شرکت به ۷۸۲.۵ میلیون دلار رسیده است؛ رقمی که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳۹ درصد رشد نشان میدهد. بااین‌حال، شرکت سهم درآمد محصولات Act 4 را به‌صورت جداگانه اعلام نکرده است. پرینس در تماس مالی گفت کلادفلر از این محصولات و به‌واسطه افزایش بهره‌وری بازدید ایجنت‌های هوش مصنوعی از وب‌سایت‌ها، در حال شناسایی درآمد قابل‌توجهی است.
Act 4 به مجموعه راهکارهایی اشاره دارد که کلادفلر برای ایجاد یک مدل اقتصادی تازه در اینترنت توسعه میدهد. در مدل سنتی وب، کاربران انسانی با مرورگر وارد سایت می‌شوند، صفحات را می‌خوانند و در صورت نیاز روی لینک‌ها کلیک می‌کنند. اما با گسترش ایجنت‌های هوش مصنوعی، بخش بیشتری از فرایند جست‌وجو، مقایسه و جمع‌آوری اطلاعات ممکن است بدون مراجعه مستقیم انسان و از طریق درخواست‌های خودکار انجام شود.
این تغییر یک مسئله اقتصادی مهم ایجاد می‌کند: ایجنت‌ها می‌توانند در مدت کوتاهی تعداد زیادی صفحه را بررسی کنند، درحالی‌که همه این درخواست‌ها الزاماً به بازدید، خرید یا درآمد برای وب‌سایت‌ها منجر نمی‌شوند. در نتیجه، زیرساخت‌هایی که بتوانند دسترسی ایجنت‌ها را مدیریت کنند، هزینه پردازش را کاهش دهند و راهی برای دریافت هزینه از این ترافیک فراهم آورند، ممکن است به بخش مهمی از اقتصاد آینده وب تبدیل شوند.
چرا OpenAI برای اطلاع از تغییر صفحات وب پول میدهد؟
یکی از مهمترین بخش‌های اظهارات مدیرعامل کلادفلر به همکاری این شرکت با OpenAI مربوط می‌شود. پرینس توضیح داد که کلادفلر اطلاعاتی درباره زمان به‌روزرسانی صفحات وب در اختیار OpenAI قرار میدهد. برای مثال، ممکن است یک رستوران قیمت غذاهای منوی خود را تغییر دهد یا یک فروشگاه اطلاعات محصولی را به‌روزرسانی کند. در چنین شرایطی، خزنده OpenAI می‌تواند با دریافت سیگنال تغییر، متوجه شود که صفحه نیازمند بررسی دوباره است.
بدون وجود چنین سازوکاری، خزنده‌ها ممکن است بارها به صفحاتی مراجعه کنند که از آخرین بازدید آن‌ها هیچ تغییری نداشته‌اند. این مراجعه‌های تکراری، منابع پردازشی و پهنای باند مصرف می‌کنند و برای وب‌سایت میزبان نیز می‌توانند هزینه ایجاد کنند. اما اگر سامانه هوش مصنوعی بداند کدام صفحه واقعاً تغییر کرده است، می‌تواند درخواست‌های خود را هدفمندتر کند.
پرینس در تماس مالی به‌صراحت گفت OpenAI بابت دریافت این اطلاعات به کلادفلر پول میدهد. او مبلغ پرداختی و زمان دقیق آغاز پرداخت‌ها را اعلام نکرد، اما انتظار دارد شرکت‌های هوش مصنوعی دیگری نیز در آینده به استفاده از چنین خدماتی علاقه‌مند شوند.
کلادفلر پیش‌تر در هشتم ژوئیه ۲۰۲۶ از اجرای یک طرح آزمایشی پژوهشی با OpenAI خبر داده بود. در این طرح، سیگنال‌هایی از وب‌سایت‌های مشارکت‌کننده، از جمله اطلاعات مربوط به تازگی محتوا و تغییرات صفحات، برای بهبود فرایند کشف محتوا استفاده می‌شود. شرکت در گزارش ۱۵ اکتبر خود نیز اعلام کرد که همکاری با OpenAI برای بررسی ارتباط میان کشف بهتر محتوا و نتایج تجاری همچنان ادامه دارد.
نکته مهم این است که هنوز مشخص نیست چه سهمی از درآمد حاصل از این همکاری به وب‌سایت‌هایی می‌رسد که صفحاتشان در این فرایند بررسی می‌شود. اظهارات پرینس بیشتر بر پرداخت OpenAI به کلادفلر برای ارائه سیگنال‌های به‌روزرسانی تمرکز داشت و درباره تقسیم درآمد با ناشران اطلاعاتی ارائه نکرد.
بهینه‌سازی برای ایجنت‌های هوش مصنوعی؛ نسخه تازه‌ای از سئو
در بخش دیگری از تماس مالی، از پرینس پرسیده شد که آیا مشتریان کلادفلر به‌دنبال جذب ترافیک بیشتر از ایجنت‌های هوش مصنوعی هستند یا خیر. پاسخ او نشان داد که کسب‌وکارها در این زمینه رویکرد یکسانی ندارند. برخی شرکت‌ها می‌خواهند تا حد امکان ایجنت‌های بیشتری به وب‌سایتشان مراجعه کنند، اما گروهی دیگر این ترافیک را تهدیدی برای منابع و مدل درآمدی خود می‌دانند.
کلادفلر برای هر دو گروه راهکارهایی ارائه می‌کند. کسب‌وکارهایی که خواهان بازدید ایجنت‌ها هستند، می‌توانند از ابزارهای این شرکت برای جذب و مدیریت بهتر چنین درخواست‌هایی استفاده کنند. در مقابل، شرکت‌هایی که نمی‌خواهند ایجنت‌ها به محتوای آن‌ها دسترسی داشته باشند، امکان مسدودکردن این درخواست‌ها را دارند. به گفته پرینس، ترافیکی که مسدود می‌شود، هزینه‌ای برای مشتری ایجاد نمی‌کند.
این رویکرد نشان میدهد که مفهوم بهینه‌سازی برای ایجنت‌ها الزاماً به معنای بازکردن تمام مسیرهای دسترسی نیست. همان‌طور که در سئوی سنتی، کسب‌وکارها تصمیم می‌گیرند کدام صفحات را در اختیار موتورهای جست‌وجو قرار دهند، در فضای جدید نیز باید درباره نوع و میزان دسترسی سامانه‌های هوشمند تصمیم‌گیری کنند.
البته تفاوت مهمی وجود دارد. یک ایجنت هوش مصنوعی ممکن است برای پاسخ‌دادن به درخواست کاربر، صدها یا حتی هزاران وب‌سایت را بررسی کند؛ درحالی‌که در نهایت فقط اطلاعات یکی از آن‌ها در پاسخ نهایی استفاده شود. به همین دلیل، ترافیک ایجنت‌ها می‌تواند در مقیاسی بسیار بزرگ‌تر از بازدید انسانی ایجاد شود، بدون آنکه تمام وب‌سایت‌های بررسی‌شده از این مراجعه سودی ببرند.
چرا ترافیک ایجنت‌های هوش مصنوعی می‌تواند هزینه‌ساز شود؟
پرینس برای توضیح این مسئله مثالی از انتخاب رستوران ارائه کرد. فرض کنید یک ایجنت هوش مصنوعی برای یافتن محل مناسب شام، منوی هزار رستوران را بررسی کند. در نهایت، کاربر فقط یکی از آن رستوران‌ها را انتخاب می‌کند. در این سناریو، ۹۹۹ رستوران دیگر درخواست‌هایی را از سوی ایجنت دریافت کرده‌اند که ممکن است هیچ منفعت مستقیمی برای آن‌ها نداشته باشد.
در رفتار انسانی، فردی که قصد انتخاب رستوران دارد، احتمالاً دو یا سه وب‌سایت را بررسی می‌کند. اما یک ایجنت می‌تواند در مدت کوتاهی اطلاعات تعداد بسیار بیشتری از کسب‌وکارها را جمع‌آوری کند. این تفاوت مقیاس باعث می‌شود مصرف منابع سرور، پهنای باند و هزینه میزبانی افزایش پیدا کند؛ حتی اگر تعداد کاربران انسانی سایت تغییر نکرده باشد.
مدیرعامل کلادفلر در تماس مالی ماه اوت گفته بود اگر روندهای فعلی ادامه پیدا کنند، ترافیک غیرانسانی ممکن است طی پنج سال آینده تا هزار برابر ترافیک انسانی شود. او در اظهارات جدید خود گفت انتظار دارد این نقطه بسیار زودتر از پیش‌بینی قبلی محقق شود.
از نگاه کلادفلر، چنین حجمی از درخواست‌ها نمی‌تواند بدون هزینه و محدودیت به فعالیت خود ادامه دهد. پرینس تأکید کرد که ایجنت‌ها نمی‌توانند بدون پرداخت هزینه از منابع وب‌سایت‌ها استفاده کنند. این دیدگاه به یکی از موضوعات اصلی اقتصاد جدید اینترنت اشاره دارد: چه کسی باید هزینه پردازش و ارائه اطلاعات به ایجنت‌ها را بپردازد؟
مدل پرداخت خرد؛ ایجنت‌ها چگونه برای دسترسی به محتوا هزینه می‌کنند؟
کلادفلر علاوه بر راهکارهایی مانند کاهش درخواست‌های تکراری، به‌دنبال توسعه مدل پرداخت خرد یا Micropayment برای دسترسی ایجنت‌ها به وب‌سایت‌هاست. بر اساس توضیحات پرینس، ممکن است در آینده هر درخواست ایجنت به یک تعامل اقتصادی تبدیل شود؛ به این معنا که وب‌سایت بتواند بر اساس نوع درخواست، شرایط دسترسی و ارزشی که از آن دریافت می‌کند، هزینه‌ای تعیین کند.
یکی از نکات جالب در مدل پیشنهادی او این است که میزان اطلاعاتی که ایجنت درباره هدف خود ارائه میدهد، می‌تواند بر هزینه دسترسی تأثیر بگذارد. به گفته پرینس، هرچه ایجنت توضیح دقیق‌تری درباره دلیل مراجعه خود بدهد، احتمال دارد وب‌سایت با هزینه کمتری اجازه دسترسی به صفحه را صادر کند.
او برای توضیح این موضوع، سناریوی یک وب‌سایت گردشگری را مطرح کرد. فرض کنید ایجنتی به سایت اعلام کند که برای یک خانواده چهار نفره در حال برنامه‌ریزی سفر به هاوایی است. این اطلاعات می‌تواند به وب‌سایت کمک کند تا متوجه شود درخواست با چه هدفی انجام شده و آیا امکان تبدیل آن به یک فرصت تجاری وجود دارد یا خیر.
در چنین شرایطی، وب‌سایت ممکن است اجازه دسترسی رایگان به ایجنت بدهد؛ زیرا می‌تواند از طریق نمایش تبلیغات مرتبط یا ارائه پیشنهادهای سفر، از این مراجعه درآمد کسب کند. در مقابل، درخواست‌های ناشناس و پرتعداد که هیچ زمینه مشخصی درباره هدف خود ارائه نمی‌کنند، ممکن است مشمول هزینه بیشتری شوند.
البته این مدل هنوز در مراحل ابتدایی قرار دارد و پرینس زمان مشخصی برای تبدیل آن به یک منبع درآمد بزرگ اعلام نکرده است. او در عین حال پیش‌بینی کرد که با نگاه به افق ۱۰ ساله، درآمد حاصل از چنین سازوکارهایی ممکن است به بزرگ‌ترین بخش کسب‌وکار کلادفلر تبدیل شود.
Monetization Gateway و Pay Per Use چه کاربردی دارند؟
کلادفلر در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ دو محصول Monetization Gateway و Pay Per Use را وارد مرحله بتا کرد. این ابزارها بخشی از تلاش شرکت برای ایجاد سازوکارهای مالی میان وب‌سایت‌ها و شرکت‌های هوش مصنوعی هستند.
Monetization Gateway به فروشندگان و صاحبان وب‌سایت اجازه میدهد برای هر درخواست ایجنت هوش مصنوعی هزینه تعیین کنند. به این ترتیب، دسترسی به محتوا می‌تواند از یک فرایند کاملاً رایگان به خدمتی قابل قیمت‌گذاری تبدیل شود. البته نحوه اجرای این مدل و میزان استقبال کسب‌وکارها از آن به عوامل مختلفی مانند ارزش محتوا، حجم درخواست‌ها و توانایی ایجنت‌ها در ایجاد درآمد برای سایت بستگی دارد.
محصول Pay Per Use نیز سازوکاری برای پرداخت به ناشرانی فراهم می‌کند که پیشنهاد یک شرکت هوش مصنوعی برای استفاده گزارش‌شده از محتوایشان را می‌پذیرند. این مدل می‌تواند راهی برای جبران بخشی از ارزشی باشد که سامانه‌های هوش مصنوعی از محتوای ناشران دریافت می‌کنند؛ هرچند جزئیات مربوط به نحوه محاسبه پرداخت‌ها و سهم نهایی وب‌سایت‌ها باید در ادامه روشن‌تر شود.
ابزار AI Crawl Control؛ انتخاب میان جذب یا مسدودسازی خزنده‌ها
یکی از ابزارهای مهم کلادفلر برای مدیریت دسترسی هوش مصنوعی، AI Crawl Control است. این قابلیت به صاحبان وب‌سایت اجازه میدهد دسترسی خزنده‌های مختلف هوش مصنوعی را کنترل کنند و درباره مجاز یا غیرمجاز بودن فعالیت آن‌ها تصمیم بگیرند. این ابزار در تمام طرح‌های کلادفلر ارائه می‌شود و به کسب‌وکارها امکان میدهد سیاست دسترسی خود را بر اساس نیازشان تنظیم کنند.
مستندات کلادفلر همچنین به گزینه Pay Per Crawl اشاره می‌کنند که در زمان انتشار گزارش در مرحله آزمایش خصوصی قرار داشت. این قابلیت با ایده دریافت هزینه در ازای خزش محتوا ارتباط دارد، اما نباید آن را با تمام محصولات Act 4 یا مدل پرداخت خرد آینده یکسان دانست.
نکته قابل‌توجه این است که پرینس در تماس مالی خود سرویس مشخصی را به‌عنوان ابزار جامع بهینه‌سازی سایت برای ترافیک ایجنت‌ها معرفی نکرد. بنابراین، تشبیه این فعالیت به نسخه جدید سئو بیشتر به چشم‌انداز کلی کلادفلر درباره مدیریت و جذب ایجنت‌ها اشاره دارد، نه معرفی یک محصول واحد که تمام نیازهای سئوی ایجنت‌محور را برطرف کند.
این تغییرات چه معنایی برای سئو و کسب‌وکارهای آنلاین دارند؟
تحولات کلادفلر می‌تواند تعریف ترافیک ارزشمند را در بازاریابی دیجیتال تغییر دهد. در مدل سنتی، بسیاری از وب‌سایت‌ها تلاش می‌کنند با کسب رتبه بهتر در گوگل، کاربران بیشتری را به صفحات خود هدایت کنند. اما در محیطی که ایجنت‌ها بخش بزرگی از فرایند تحقیق و مقایسه را انجام می‌دهند، ممکن است یک صفحه بدون دریافت بازدید انسانی نیز در تصمیم‌گیری کاربر نقش داشته باشد.
برای مثال، ایجنتی که قیمت محصولات چند فروشگاه را مقایسه می‌کند، ممکن است اطلاعات یک سایت را دریافت کند و آن را در پاسخ نهایی خود به کاربر نمایش دهد. در این حالت، وب‌سایت منبع اطلاعات بوده، اما کاربر الزاماً وارد آن نشده است. اگر چنین تعاملاتی در آینده به مدل‌های پرداختی متصل شوند، ناشران و فروشندگان می‌توانند راه‌های تازه‌ای برای کسب درآمد از دسترسی هوش مصنوعی داشته باشند.
بااین‌حال، کسب‌وکارها باید میان هزینه ایجادشده و ارزشی که از مراجعه ایجنت دریافت می‌کنند تعادل برقرار کنند. جذب هرچه بیشتر درخواست‌ها همیشه به معنای نتیجه بهتر نیست. اگر ایجنت‌ها منابع سایت را مصرف کنند، اما هیچ بازدید، فروش یا فرصت تجاری ایجاد نشود، افزایش ترافیک می‌تواند به زیان کسب‌وکار تمام شود.
به همین دلیل، مدیریت دسترسی خزنده‌ها، شناسایی نوع درخواست‌ها، بررسی میزان مصرف منابع و تعیین سیاست مناسب برای صفحات مختلف اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. شرکت‌ها باید مشخص کنند کدام محتوا برای ایجنت‌ها قابل‌دسترسی باشد، کدام درخواست‌ها ارزش تجاری دارند و در چه شرایطی بهتر است دسترسی محدود یا مسدود شود.
جمع‌بندی؛ آینده سئو به تعامل با ایجنت‌ها هم وابسته می‌شود
اظهارات مدیرعامل کلادفلر نشان میدهد که اقتصاد اینترنت در حال حرکت به‌سمت مدلی است که در آن ایجنت‌های هوش مصنوعی به بازیگران اصلی مصرف محتوا تبدیل می‌شوند. پرداخت OpenAI برای دریافت سیگنال‌های تغییر صفحات، تلاش کلادفلر برای توسعه محصولات Act 4 و آزمایش ابزارهای پرداخت به‌ازای درخواست، نشانه‌هایی از شکل‌گیری این بازار جدید هستند.
هنوز مشخص نیست این مدل‌ها با چه سرعتی فراگیر می‌شوند، چه میزان درآمد برای ناشران ایجاد می‌کنند و شرکت‌های هوش مصنوعی تا چه اندازه حاضر خواهند بود برای دسترسی به محتوا پول بپردازند. همچنین باید دید آیا شرکت‌های بیشتری مانند OpenAI برای دریافت اطلاعات دقیق‌تر درباره تغییر صفحات با زیرساخت‌های وب همکاری خواهند کرد یا خیر.
بااین‌حال، یک نکته روشن است: آینده بهینه‌سازی وب فقط به رتبه‌گرفتن در موتورهای جست‌وجو محدود نمی‌شود. کسب‌وکارها باید برای دوره‌ای آماده شوند که در آن ایجنت‌های هوش مصنوعی نیز مخاطب صفحات وب هستند؛ مخاطبانی که می‌توانند حجم زیادی از اطلاعات را مصرف کنند، برای صاحبان سایت هزینه ایجاد کنند و در صورت طراحی مدل اقتصادی مناسب، به منبع درآمد تازه‌ای تبدیل شوند. برای دنبال‌کردن تازه‌ترین تحولات سئو، هوش مصنوعی و اقتصاد دیجیتال، به دیجیتال مارکتینگ ایران مراجعه کنید.
“`
